Ja

Ik wil de Leaders Online nieuwsbrief ontvangen.

Wat leuk dat je je hiervoor aanmeldt. Vul hieronder de gegevens in en je ontvangt voortaan elke editie.

Het invullen van de beide velden is verplicht.

Naam
E-mail
Verzenden

Wil je eerder verschenen edities lezen?
Ga hiervoor naar onze nieuws pagina.

Sluiten

Ben jij een wavemaker?

Nieuwe wereld vraagt om een andere mindset

Shift happens. In de ene sector wellicht wat sneller dan in de ander, maar: de veranderingen komen overal. In de ICT sector gaat dat heel snel: door de wet van Moore (elke twee jaar een verdubbeling van de computerkracht en halvering van de prijzen) is de mindset van technici dan ook anders, aldus Van der Loo, schrijver en spreker op het gebied van gedrags- en organisatieverandering. Mensen die in de digitale sector werken zijn gewend aan snel veranderen, grote onzekerheden en duizenden mogelijkheden. Ze leggen de prestatielat vele malen hoger dan we zijn gewend. Niet alleen in de technologie, maar ook in alle andere sectoren.

 

En er komt nog een punt bij: niet alleen ligt de prestatielat hoger, ook de omstandigheden waaronder moet worden gepresteerd, zijn vele malen zwaarder geworden. Economische en financiële tegenslagen, politieke onrust, de verstikkende werking van regelgeving en toezichthouders, reputatieschade - allemaal voorbeelden van het feit dat de wind niet in de rug, maar pal in ons gezicht staat.

 

Die combinatie van shift en shit happens leidt tot een ‘VOCA-wereld'. 

Leestip: nu geen tijd om verder te lezen? Lees dan de samenvatting

 

VOCA

VOCA, of in het Engels VUCA, is een term die je steeds vaker tegenkomt. Maar wat bedoelen we daar eigenlijk mee?

VOCA is een acroniem en een manier om de huidige ontwikkelingen en veranderingen te schetsen in termen van vier kenmerken:

  • Vluchtigheid, 
  • Onzekerheid, 
  • Complexiteit en 
  • Ambiguïteit. 

 

Een wereld die in het teken staat van disrupties, onvoorspelbaarheid, gebeurtenissen die op allerlei ondoorgrondelijke manieren met elkaar zijn verbonden en op elkaar inwerken en een verwarrende, dubbelzinnige werkelijkheid.

 


REACTIES OP DE VOCA WERELD

En hoe reageren mensen op die wereld? Van der Loo ziet over het algemeen drie reacties: 

  • ‘Zo zo...' 
    Deze mensen geloven nog niet zo dat de wereld verandert - of dat het consequenties heeft voor hen. Basishouding van de ‘Zo-zo's': ‘Mijn tijd zal het wel duren'. 
  • ‘No no!"
    Deze mensen zien de veranderingen niet zitten en proberen het koste wat kost tegen te houden. Hun basishouding? ‘Overheid en rechter, help ons vernieuwingen te verbieden!". 
  • ‘Go go!"
    Deze mensen omarmen de nieuwe wereld met enthousiasme. Deze enthousiasteling ziet kansen in de veranderingen. Zijn basishouding is positief: ‘Als niemand weet waar het heen gaat, heb ik wel een paar mooie innovatieve ideeën paraat!

 

 

Hoe sta jij tegenover de VOCA wereld?

 

Wavemakers

Wat betekent die veranderingen voor leiderschap?
Van der Loo ziet bij bedrijven die een GoGo houding aannemen - succesvolle start-ups, scale-ups en zogeheten ‘unicorns' - steeds meer leiders die als ‘Wavemaker' fungeren. Dat zijn mensen die open en positief tegenover de veranderingen staan. Zij gedijen niet alleen op golven maar veroorzaken het liefst zelf ook de nodige deining (qua technologie, economie en / of sociaal). Ze schrikken er niet voor terug om bestaande regels en verhoudingen te doorbreken (Uber, AirBnB), ze inspireren anderen en zijn changeleaders: ze zetten veranderingen in gang en zijn ongekend energiek (Elon Musk, van Tesla)

De verschillen tussen wavemakers en traditionele change managers zijn enorm. Ze spitsen zich toe op vier typerende kenmerken waarmee wavemakers aan de weg timmeren.

 

#1 Positieve energie

Allereerst hebben wavemakers een positieve energie: ‘It starts with wow'. Mensen denken, voelen en handelen - meestal onbewust - vanuit drie emotionele toestanden', zegt Van der Loo. ‘Die toestanden kun je metaforisch aan de hand van drie knoppen beschrijven:

  • De ‘Alarmknop' ofwel de rode knop. 
    Deze druk je als je iets negatiefs ziet of ervaart: alle alarmbellen gaan rinkelen. De rode knop activeert onbewust en onmiddellijk een ‘NoNo'-houding. 

  • De ‘automiatiscghe piloot', oftewel de blauwe knop: 
    Deze gebruik je wanneer je op gewoontes functioneert, wanneer je automatisch en routinematig de handelingen verricht. Het is makkelijk, snel en efficiënt: je bespaart jezelf zo energie. Het nadeel van deze stand: je ziet veranderingen en nieuwe dingen niet. Denk maar aan die autorit die je dagelijks maakt - en pas als het nieuwe gebouw aan de rand van de snelweg klaar is zie je het pas staan. 

  • De groene knop, de knop van de autonomie.
    Dat is de knop waar je enthousiasme voelt, waar je werkt dat het verschil kunt maken. Je hebt zelfvertrouwen, bent optimistisch - je leeft!

 

Wavemakers weten de groene knop bij zichzelf en anderen in te drukken. Zij leven en werken vanuit een houding waarin je open en nieuwsgierig bent, in een flow zit en bereid bent iets te leren en uit te proberen. De groene knop werkt bovendien als een magneet op volgers die de golf zodoende extra kracht geven.

 

#2 Uitdagende ambitie

Een tweede kenmerk van Wavemakers is dat ze uitdagende ambities hebben. Ze hebben grote doelen. Denk maar Kennedy, toen hij aankondigde naar de maan te willen. Een groot doel - dat mensen aansprak. Waarom? Hij vertelde waarom hij het wilde, en sprak die groene knop aan door het uit te beelden, te visualiseren. Mensen konden bij wijze van spreken al zien hoe het was om op de maan rond te lopen. Breek je doel vervolgens in kleine stappen, zodat je merkt dat je vooruit gaat en: blijf dromen! Dat is precies wat bedrijven als Google doen: niet voor niets spreken zij van ‘moonshots' die zij de komende jaren koste wat het kost willen realiseren.

 

#3 Daadkrachtige prestaties

In de derde plaats beschikken wavemakers over het vermogen om daadkrachtige prestaties neer te zetten. Een idee zonder plan is een droom - en met alleen dromen kom je er niet. Je moet zorgen voor daadkrachtige prestaties. Bijvoorbeeld zoals in Estland, waar ze zichzelf willen profielen als het land van ICT. Geen betere manier om dat te doen dan door het land als digitaal platform te presenteren. En dat is wat ze voor elkaar hebben gekregen.

Hoe doe je dat, die prestaties neerzetten? Een paar tips uit de start-up wereld: 

 

  • ‘Doen is de beste manier van denken': je krijgt veel nieuwe kennis en ideeën door het maar te doen en uit te proberen - en daarvan te leren. 
  • Trek kort-cyclische sprints: zo merk je dat je vooruit gaat
  • Zie een obstakel niet als een hindernis, maar als een manier om je vernieuwing te versnellen. 
  • Doe aan ‘pivoting': voortdurend kijken waar je beter kan. Wees blij met wat er goed gaat, en leer wat er beter kan.

 

#4 Besmet anderen

In de vierde plaats en misschien wel het belangrijkste: een wavemaker doet het niet alleen, hij besmet anderen met zijn enthousiasme en weet zo een vliegwiel in gang te zetten. Een wavemaker maakt golven - samen met anderen. Dat begint met een enthousiasteling - denk maar aan het filmpje waar iemand de danser gaat volgen. En die wavemaker is zichtbaar: ‘Monkey see, monkey do'.

 

wavemakers.png


Wil jij ook een wavemaker zijn?

Op basis van de vier zojuist genoemde kenmerken zetten wavemakers hun team en anderen in gang - of liever nog: in vuur en vlam. Het lijken misschien evidente kenmerken, maar vergis je niet: in de gemiddelde organisatie kom je ze maar mondjesmaat tegen. Alle reden dus om de vier kenmerken ook in jouw omgeving te ontplooien.

 

Je kunt dat het beste doen door er zelf mee te beginnen. Voordat je aan de slag gaat, probeer eerst de volgende vier vragen voor jezelf te beantwoorden:

  • Waardoor gaat mijn knop op groen: wat maakt me enthousiast en waar kan en wil ik het verschil maken? 
  • Wat is mijn moonshot: welke ambitie wil ik de komende jaren bereiken? 
  • Waarmee wil ik concreet aan de slag gaan: welke prestaties wil ik realiseren? 
  • Hoe ga ik mijn krachten vermeerderen door anderen aan te trekken en mij met anderen te verbinden?

 

 

Leestip

Yuri van Geest gaat in zijn boek ‘exponentiële organisaties' ook in op het in gang zetten van een vliegwiel - niet alleen binnen je organisatie, maar ook daar buiten. Daar zullen we in de volgende nieuwsbrief je meer over vertellen.
Wil jij dat artikel niet missen? Schrijf je dan net als honderden andere leidinggevenden in voor Leaders Radar, de nieuwsbrief waarmee je bij blijft.

 

Wil je nu alvast meer lezen? Andere leidinggevenden lazen ook

 

 

Nieuws

Leaders radar!

Klik hier voor de meest recente nieuwsbrief